Radiotelefony Quansheng

Radiotelefony firmy Quansheng zdobyły przebojem serca krótkofalowców (i nie tylko) na całym świecie. Niski koszt to nie jedyna zaleta. UV-K5 (i późniejsze modele) zostały uznane za „najlepiej hackowalne” radia na rynku. W efekcie pojawiło się kilka opcji nowego firmware, otwierające zupełnie nowe możliwości sprzętu.

Należy pamiętać, że radia Quansheng UV-Kx nie są urządzeniami nadawczo-odbiorczymi profesjonalnej jakości, ich możliwości są ograniczone. Obwody wejściowe RX i wyjściowe TX nie mają filtrów pasmowo-przepustowych dostosowanych do używanego zakresu częstotliwości. Używanie radia w środowiskach RF o dużym natężeniu sygnałów może powodować, że odbiór może być trudny (szczególnie w trybie AM).

Według stanu na maj 2024 znane są 3 modele radiotelefonów na pasma VHF/UHF, kompatybilne pod względem oprogramowania i obsługi: UV-K5, unowocześniony UV-K6 oraz UV-5R PLUS (akumulator o większej pojemności). Więcej informacji można znaleźć w sieci, np. TUTAJ .

Najbardziej popularne wydaje się oprogramowanie sprzętowe opublikowane przez użytkownika Githuba – EGZUMER.

Flashowanie oprogramowania sprzętowego jest możliwe za pomocą osobnego programu, ale teraz można to zrobić znacznie łatwiej z poziomu przeglądarki internetowej (tylko przeglądarki oparte na Chromium, takie jak Chrome, Edge, Opera). Aby to zrobić odwiedź tę stronę.

Główne cechy firmware EGZUMER

    • Poprawka AM, ogromna poprawa jakości odbioru
    • długie naciśnięcie przycisków powoduje replikację akcji F+
    • szybkie skanowanie
    • edycja nazwy kanału w menu
    • nazwa kanału + opcja wyświetlania częstotliwości
    • konfigurowalna funkcja przycisku wybierana z menu
    • procent/napięcie baterii na pasku stanu, do wyboru z menu
    • więcej kroków częstotliwości
    • blokada szumów jest bardziej czuła
    • analizator widma (tak!)
    • demodulacja SSB
    • kalibracja napięcia akumulatora z menu
    • bardziej konfigurowalne funkcje przycisków
    • wiele innych…

Wgrywanie nowego oprogramowania sprzętowego

  • Użyj kabla szeregowego USB-2 typu Baofeng/Kenwood i podłącz go do komputera (kabel trzeba dokupić oddzielnie)
  • Wyłącz UV-K5/6
  • Wprowadź UV-K5/6 w tryb programowania (wciśnij i przytrzymaj przycisk PTT i włącz UV-K5/6, sprawdź czy dioda latarki świeci).
  • Następnie mocno wciśnij kabel do programowania do gniazd audio radia
  • Wybierz najnowsze/żądane oprogramowanie sprzętowe i kliknij „FLASH WITH A BROWSER”. Pamiętaj – tylko Chrome, Edge, Opera! Odczekaj chwilę, aż oprogramowanie sprzętowe zostanie załadowane (np. egzumer_0.22.packed.bin), lub wybierz inny plik z komputera.
  • Kliknij “Flash firmware
  • Wybierz odpowiedni COM z listy
  • W czasie ładowania powinna migać dioda latarki
  • Poczekaj na komunikat „Successfully flashed firmware
  • Wyłącz/włącz radio

Instrukcja obsługi firmware EGZUMER

Pełna wersja instrukcji dla krótkofalowców w wersji polskiej (tłumaczenie automatyczne, niestety nie-najlepsze) jest na stronie TUTAJ .

Uproszczona i poprawiona wersja instrukcji (niekoniecznie dla krótkofalowców) w wersji polskiej zaczyna się poniżej.

Podstawowa obsługa i konfiguracja

Wyświetlacz radia jest podzielony na górne VFO i dolne VFO. Możesz zmienić wybór góra/dół, naciskając F + 2 A/B (lub długo naciskając 2 A/B ) .

Każde VFO może działać niezależnie od innych funkcji w trybie częstotliwościowym lub kanałowym. Aby przełączyć tryby, wybierz żądane VFO i naciśnij F + 3 VFO/MR (lub naciśnij długo 3 VFO/MR).

(frequency mode) Wpisz ręcznie częstotliwość za pomocą klawiatury. Możesz także przełączać różne opcje dla tego VFO w menu (pierwsze 13 wpisów menu). Jeśli skonfigurujesz VFO, ustawienia można zapisać w kanale pamięci, wchodząc do menu ChSave i wybierając kanał pamięci, w którym VFO powinno zostać zapisane.

(channel mode) Możesz przełączać się w menu pomiędzy zapisanymi kanałami pamięci. Kanały pamięci można dodawać ręcznie, jak wspomniano wcześniej.

Skanowanie częstotliwości

Aby rozpocząć skanowanie częstotliwości, przełącz VFO w tryb częstotliwości. Ustaw częstotliwość początkową. Ustaw krok częstotliwości (menu Step). Rozpocznij skanowanie za pomocą niestandardowej funkcji skanowania za pomocą przycisku lub przez długie naciśnięcie przycisku * Scan.

Funkcja zakresu częstotliwości skanowania

  • przełączyć na tryb częstotliwości
  • ustaw górną i dolną częstotliwość VFO, aby skanować w granicach zasięgu
  • naciśnij długo 5 NOAA,  powinna się pojawić etykieta ScnRng
  • rozpocznij skanowanie długim naciśnięciem * Scan
  • przyrząd będzie skanował pomiędzy zadanymi granicami
  • naciśnij długo 5 NOAA lub EXIT, lub przełącz VFO w tryb wyjścia ScnRng

Skanowanie kanałów pamięci

Aby skanować kanały zapisane w pamięci radia, przełącz VFO w tryb Memory.

Radio posiada 2 listy skanowania. Każdy kanał pamięci może należeć do 0, 1 lub 2 list. Aby dodać/usunąć kanał do/z listy, przełącz bieżące VFO na żądany kanał i przejdź do menu ScAdd1 lub ScAdd2, alternatywnie możesz nacisnąć i przytrzymać przycisk 5 NOAA, zobaczysz ikony I oraz II – opcje włączania i wyłączania po prawej stronie etykiety kanału.

Jeśli skonfigurujesz listy skanowania, możesz rozpocząć skanowanie za pomocą funkcji skanowania za pomocą przycisku niestandardowego lub przez długie naciśnięcie przycisku * Scan. Jeśli podczas skanowania naciśniesz przycisk funkcyjny lub przytrzymasz długo * Scan , lista skanowania zostanie przełączona, w lewym górnym rogu ekranu zobaczysz odpowiednią ikonę: 1, 2 lub * (gwiazdka oznacza: Wszystkie kanały pamięci). Aktywną listę skanowania można także zmienić za pomocą menu SList . Możesz przeglądać listy skanowania i ich kanały, przechodząc do menu: SList1 lub SList2.

Obsługa menu

Dostęp do menu można uzyskać za pomocą przycisku M (krótkie naciśnięcie) .

Po wejściu do menu głównego jego pozycje zostaną wyświetlone po lewej stronie ekranu. Aktualnie wybrana pozycja menu zostanie podświetlona, ​​a bieżąca wartość tej pozycji menu zostanie wyświetlona po prawej stronie. Ponadto w lewym dolnym rogu wyświetlony zostanie numer pozycji menu, od 01 do najwyższej.

Aby znaleźć pozycję menu, do której można uzyskać dostęp UP/DOWN, można użyć klawiszy strzałek lub wprowadzić numer pozycji menu (patrz lista poniżej) za pomocą klawiatury numerycznej. Na przykład, aby uzyskać dostęp do ustawień VOX, można wprowadzić na klawiaturze cyfrę 57.

Po podświetleniu żądanej pozycji menu naciśnięcie klawisza M spowoduje przejście do tej pozycji menu.

Po wybraniu pozycji menu naciśnięcie klawiszy strzałek w górę i w dół spowoduje dostosowanie ustawień tej pozycji menu. Aby zatwierdzić wybór, naciśnij klawisz M. Aby anulować wybór, należy nacisnąć klawisz EXIT.

Menu główne

Liczba znajdująca się przed opisem pozycji menu to numer pozycji menu , której można użyć do szybkiego wyboru. Najważniejsze pozycje menu zostały opisane:

  1. Step – krok częstotliwości (w kHz), przyciski góra/dół zmieniają częstotliwość o tę wartość, można także ustawić częstotliwość będącą wielokrotnością połowy tej wartości.
  2. TxPwr – moc wyjściowa radia (NISKA/ŚREDNIA/WYSOKA)
  3. RxDCS –
  4. RxCTCS– System ciągłej blokady szumów odbiornika kodowanej tonowo, blokada szumów zostanie odblokowana tylko po odebraniu tego kodu. Możesz rozpocząć skanowanie DCS/CTCSS będąc w tej opcji menu, naciskając przycisk * SCAN
  5. TxDCS-
  6. TxCTCS– nadajnik – System ciągłej blokady szumów kodowanej tonowo, radio wyśle ​​podany kod podczas nadawania
  7. TxODir-
  8. TxOffs-
  9. W/N– szerokość pasma wykorzystywana przez transceiver
    • SZEROKA – 25 kHz
    • WĄSKA – 12,5 kHz
  10. Scramb– scrambler, zniekształca dźwięk, przez co będzie trudniejszy do zrozumienia dla innych słuchaczy; jeśli dwa radia mają takie same ustawienia, mogą się komunikować
  11. BusyCL– Blokada zajętego kanału, blokuje nadawanie radia, gdy sygnał jest odbierany
  12. Compnd– kompander (kompresor/ekspander), umożliwia transmisję sygnałów o dużym zakresie dynamiki przez obiekty posiadające mniejszy zakres dynamiki, poprawia jakość dźwięku, oba radia powinny korzystać z tej opcji
  13. Demodu– tryb demodulatora, domyślny jest FM, AM/USB można używać tylko do słuchania
  14. ScAdd1– dodaj kanał do listy skanowania 1
  15. ScAdd2– dodaj kanał do listy skanowania 2
  16. ChSave– zapisanie bieżącego ustawienia w kanale pamięci
  17. ChDele– usuń kanał pamięci
  18. ChName– zmień nazwę kanału pamięci
    • Użyj klawiszy góra/dół, aby wybrać kanał do edycji
    • Naciśnij ponownie przycisk Menu, aby przejść do trybu edycji nazwy
    • Użyj klawiszy góra/dół lub cyfr (0 ~ 9), aby przełączać litery itp.
    • Naciśnij przycisk Menu, aby przejść do następnej pozycji znaku
    • Powtarzaj powyższe dwa kroki, aż dojdziesz do końca
    • Kiedy pojawi się wyskakujące okienko SURE? , naciśnij Menu, aby zapisać lub Wyjdź, aby anulować
    • W dowolnym momencie naciśnij przycisk Exit, aby anulować edycję i powrócić do menu głównego.
  19. SList– wybiera, który kanał będzie używany przez skaner kanałów pamięci
  20. SList1– kanały przypisane do listy skanowania 1
  21. SList2– kanały przypisane do listy skanowania 2
  22. ScnRev-
  23. F1Shrt– przycisk boczny 1, funkcja krótkiego naciśnięcia
  24. F1Long– przycisk boczny 1, funkcja długiego naciśnięcia
  25. F2Shrt– przycisk boczny 2, funkcja krótkiego naciśnięcia
  26. F2Long– przycisk boczny 2, funkcja długiego naciśnięcia
  27. M Long– funkcja długiego naciśnięcia przycisku menu
  28. KeyLck– opcja automatycznej blokady klawiatury
  29. TxTOut– maksymalny limit czasu transmisji
  30. BatSav– opcja oszczędzania baterii, współczynnik pomiędzy czasem aktywności a czasem uśpienia
  31. Mic– czułość mikrofonu
  32. MicBar– pasek mikrofonu pojawiający się podczas transmisji
  33. ChDisp– styl wyświetlania kanału
  34. POnMsg– komunikat po włączeniu zasilania
  35. BatTxt– dodatkowa wartość baterii na pasku stanu w % lub woltach
  36. BackLt– czas podświetlenia
  37. BLMin– minimalna jasność podświetlenia, gdy podświetlenie ekranu się wyłączy, zostanie przyciemnione do tej wartości
  38. BLMax– maksymalna jasność podświetlenia, po włączeniu podświetlenia ekranu będzie ono rozjaśnione do tej wartości
  39. BltTRX- aktywacja podświetlenia na TX lub RX
  40. Beep– sygnał dźwiękowy naciśnięcia klawiatury
  41. Roger– sygnał dźwiękowy sygnalizujący zakończenie transmisji
  42. STE-
  43. RP STE-
  44. 1 Call– jeden kluczowy kanał wywoławczy, umożliwia szybkie przełączenie na kanał za pomocą przycisku 9 Call
  45. ANI ID-
  46. UPCode-
  47. DWCode-
  48. PTT ID-
  49. D ST-
  50. D Resp-
  51. D Hold-
  52. D Prel-
  53. D Decd– włącza dekoder DTMF
  54. D List-
  55. D Live-
  56. AM Fix– aktywuje funkcję automatycznego wzmocnienia w trybie AM
  57. VOX– poziom czułości aktywacji głosu TX. Ustawienie VOX
  58. BatVol– napięcie akumulatora i procent naładowania
  59. RxMode– ustawia sposób wykorzystania górnej i dolnej częstotliwości
    • TYLKO GŁÓWNY – zawsze nadaje i nasłuchuje na częstotliwości głównej
    • DUAL RX RESPOND – słucha obu częstotliwości, jeśli sygnał zostanie odebrany na częstotliwości dodatkowej, blokuje się na niej na kilka sekund, abyś mógł odpowiedzieć na połączenie ( DWR)
    • CROSS BAND – zawsze nadaje na częstotliwości podstawowej i nasłuchuje na częstotliwości wtórnej ( XB)
    • MAIN TX DUAL RX – zawsze nadaje na głównym kanale, słucha obu ( DW)
  60. Sql– poziom czułości blokady szumów

Funkcje przycisków

Do przycisków przypisane są funkcje, które można aktywować albo naciskając najpierw przycisk F #, potem przycisk funkcyjny (nazwę to F + wywołanie ). Inną metodą jest długie naciśnięcie samego przycisku funkcyjnego bez F #. Większość przycisków przypomina długie naciśnięcie F+, ale niektórym przyciskom można przypisać różne funkcje po długim naciśnięciu F +.

Klawiatura przednia

M

  • krótkie naciśnięcie – wejście do menu
  • krótkie naciśnięcie podczas skanowania kanału/częstotliwości – ostatni znaleziony kanał zostanie zachowany na ekranie
  • długie naciśnięcie – programowalne przez użytkownika w menu: M Long

EXIT

  • krótkie naciśnięcie – wyjście z bieżącego menu/funkcji, usunięcie jednej cyfry z pola wprowadzania
  • długie naciśnięcie – kasuje wszystkie wprowadzone dane, wychodzi z pola wprowadzania DTMF, wychodzi z trybu monitorowania, wychodzi ze ScnRng

UP/DOWN

  • Przejdź w górę/w dół w menu, częstotliwości, ustawieniach itp.

1 BAND

  • F +
    • w trybie częstotliwościowym – przełącza pasma częstotliwości 1-7, istnieje również pasmo 7+ dla częstotliwości >1GHz
    • w trybie kanałowym – ustawienia kanału są kopiowane do trybu częstotliwościowego
  • długie naciśnięcie – to samo

2 A/B

  • F + – przełącza główne VFO górne/dolne (oznaczone ►)
  • długie naciśnięcie – to samo

3 VFO/MR

  • F + – przełączanie pomiędzy trybem częstotliwości i kanałowym
  • długie naciśnięcie – to samo

4 FC

  • F + – włącza tryb kopiowania częstotliwości i CTCSS, włącza skanowanie i rozpoczyna nadawanie z drugiego radia, częstotliwość i kod CTCSS zostaną wykryte, ustawienia można zapisać przyciskiem M
  • długie naciśnięcie – to samo

5 NOAA

  • F + – włącza analizator widma
  • długie naciśnięcie
    • w trybie kanału – przełącza listy skanowania, do których przypisany jest wybrany kanał. Po prawej stronie etykiety kanału zobaczysz zmieniające się symbole I i II
    • w trybie częstotliwości – aktywuje funkcję zakresu skanowania

6 H/M/L

  • F + – przełącza poziomy mocy dla bieżącego kanału
  • długie naciśnięcie – to samo

7 VOX

  • F + – włącza/wyłącza tryb VOX
  • długie naciśnięcie – to samo

7 VOX

  • F + – włącza/wyłącza tryb VOX
  • długie naciśnięcie – to samo

8 R

  • F + –  .
  • długie naciśnięcie – to samo

9 Call

  • F + – przełącza bieżący kanał na 1-Call kanał ustawiony w radiu.
  • długie naciśnięcie – to samo

0 FM

  • F + – włącza radio FM
  • długie naciśnięcie – to samo

* SCAN

  • F + –
  • długie naciśnięcie
    • w trybie kanałów – włącza skaner kanałów
    • w trybie częstotliwości – włącza skaner częstotliwości (można używać funkcji zakresu skanowania ).
  • Naciśnięcie, gdy trwa skanowanie kanałów, powoduje przełączenie list skanowania 1/2/ALL

F # 🗝

  • krótkie naciśnięcie – przełącza opcję funkcji
  • długie naciśnięcie – włącza/wyłącza blokadę klawiszy wszystkich klawiszy klawiatury przedniej

Przyciski boczne 

  • Naciśnij ten przycisk, aby nadawać
  • gdy ten przycisk zostanie użyty do zatrzymania skanowania kanałów/częstotliwości, na ekranie zostanie zachowany ostatnio znaleziony kanał
  • trzymane razem z  Function button II transmituje ton 1750 Hz (do otwierania przemienników amatorskich)

Side button I      

  • krótkie naciśnięcie – programowalne przez użytkownika w menu: F1Shrt
  • długie naciśnięcie – programowalne przez użytkownika w menu: F1Long

Side button II

  • krótkie naciśnięcie – programowalne przez użytkownika w menu: F2Shrt
  • długie naciśnięcie – programowalne przez użytkownika w menu: F2Long

Niestandardowe funkcje przycisków

Trzy przyciski mają możliwość zmiany funkcji. Aby zmienić funkcję przejdź do menu:

  • F1Shrt – przycisk boczny 1, krótkie naciśnięcie
  • F1Long – przycisk boczny 2, długie naciśnięcie
  • F2Shrt – przycisk boczny 1, krótkie naciśnięcie
  • F2Long – przycisk boczny 2, długie naciśnięcie
  • M Long – przycisk menu, długie naciśnięcie

Dostępne funkcje:

  • NONE– brak działania
  • FLASH LIGHT – przejście do kolejnej funkcji latarki: włączona / lampa błyskowa / SOS / wyłączona
  • POWER – przełącznik mocy wyjściowej radia: L (niska) / M (średnia) / H (duża)
  • MONITOR – włączanie/wyłączanie trybu monitorowania
  • SCAN – rozpoczęcie skanowania kanałów/częstotliwości
  • VOX – włącz/wyłącz funkcję aktywacji głosowej
  • FM RADIO – włączanie/wyłączanie radia FM
  • LOCK KEYPAD – blokowanie/odblokowywanie klawiatury
  • SWITCH VFO – zmień główne VFO na górne/dolne
  • VFO/MR – zmień aktualny tryb VFO, tryb częstotliwości lub tryb kanałowy
  • SWITCH DEMODUL – przejście do kolejnego trybu demodulacji (FM/AM/USB)

Odbiornik radiowy stacji FM

Radio jest w stanie odbierać programy FM w zakresie od 76 do 108 MHz. Wykorzystuje do tego osobny chip (BK1080). RDS nie jest obsługiwany.

  • F + 0 FM lub długie naciśnięcie 0 FM lub funkcja przycisku niestandardowego rozpoczyna odbiór programu
  • Exit lub użycie powyższego polecenia startu, gdy radio jest w trybie radia FM, kończy odbiór audycji
  • F + VFO/MR lub długie naciśnięcie VFO/MR przełącza pomiędzy VFO lub kanałami pamięci (tryb VFO-/MR)

Ustawienie częstotliwość w trybie FM-VFO

Po prostu wpisanie danej częstotliwości ustawia odbiór. Rozdzielczość wynosi 100 kHz, więc wprowadzenie 929 spowoduje dostrojenie do 92,9 MHz. Użyj klawiszy strzałek, aby zmieniać częstotliwość z krokiem 100 kHz.

Zapisanie w pamięci z trybu FM-VFO    

Naciśnięcie M w trybie VFO pozwala na zapisanie aktualnej częstotliwości w komórce pamięci. Klawiszami strzałek wybierz pamięć, potwierdź klawiszem M. Dostępnych jest 20 pamięci.

Wybieranie pamięć

W trybie MR wprowadzenie 01.. 20 wybiera kanał pamięci. UP/DOWN służy do zwiększania lub zmniejszania numeru kanału pamięci.

Usuń zapisaną pamięć

W trybie MR naciśnięcie M pozwala usunąć ten kanał pamięci.

Automatyczne skanowanie stacji FM

Rozpocznij od F + * Scan lub naciśnij długo * Scan. Radio wyszuka stacje i zapisze w pamięci pierwszych 20 stacji. Skanowanie rozpoczyna się od dolnej strony pasma. Rozpoczęcie automatycznego wyszukiwania spowoduje usunięcie wcześniej zapisanych kanałów.  Exit kończy automatyczne skanowanie.

Skanowanie ręczne stacji FM

Krótkie naciśnięcie * Scan rozpoczyna skanowanie ręczne. Radio skanuje od aktualnej częstotliwości aż do momentu odebrania stacji. Możesz kontynuować skanowanie w dowolnym kierunku za pomocą klawiszy strzałek.  Exit zatrzymuje tryb skanowania.

Funkcje przycisków stacji FM

  • 1 BAND –  przełączanie pasm (zakresów częstotliwości)
  • 3 VFO/MR – przełącza tryb częstotliwości/pamięci
  • * SCAN
    • krótkie naciśnięcie – rozpoczęcie pojedynczego skanowania
    • długie naciśnięcie – rozpoczęcie automatycznego skanowania (wszystkie kanały pamięci zostaną usunięte i zastąpione wynikiem skanowania)

Ważne uwagi dodatkowe

1. Moc wyjściowa nadajnika w pasmach amatorskich 2 m (144-146 MHz) oraz 70 cm (430-440) wynosi od 1 W do 4 W (w zależności od ustawień poziomu mocy i egzemplarza). Jeśli nie masz licencji i znaku wywoławczego NIGDY nie nadawaj w tych zakresach częstotliwości!

2. Pasmo ogólno-dostępne PMR obejmuje zakres 446,00625 – 446,09375 MHz (8 kanałów co 12,5 kHz). Modulacja FM. Dopuszczalna jest mała stosunkowo moc do 500 mW, czyli 0,5W (ZAWSZE stosuj poziom mocy LOW!).

3. Pasmo ogólno-dostępne LPD obejmuje zakres 433,075 – 434,775 MHz (69 kanałów co 25 kHz). Modulacja FM. Dopuszczalna wyłącznie bardzo mała moc wyjściowa – tylko 10 mW, czyli 0,01W! (UNIKAJ włączania nadawania, nawet dla poziomu mocy LOW!).

4. Pasmo CB obejmuje zakres od 29,96 – 27,41 MHz (40 kanałów co 10 kHz). Modulacja AM (FM i SSB dopuszczalne). Kanał drogowy nr 19: 27,180 MHz. Można słuchać, nadawanie jest zablokowane.

5. Pasmo lotnicze obejmuje zakres 108-137 MHz, co 25 kHz, modulacja AM. NIGDY nie próbuj nadawania w tym zakresie częstotliwości pod groźbą odpowiedzialności karnej! Można słuchać, najciekawsze kanały w Warszawie:

Warszawa wschód 119,450 MHz
Warszawa zachód 128,575 MHz
Warszawa ZBLIŻANIE 125,055 MHz
Warszawa ZBLIŻANIE 128,805 MHz
Warszawa ZBLIŻANIE 135,930 MHz
Okęcie DELIVERY 121,605 MHz
Okęcie WIEŻA 118,305 MHz
EPWA ATIS ARR 120,455 MHz
Warszawa CONTROL 127,600 MHz

6. Programowanie ręczne kanałów może być uciążliwe. Warto skorzystać z programu CHIRP:
https://archive.chirpmyradio.com/chirp_next/ .
Program umożliwia ściągniecie pliku konfiguracyjnego z radia, jego wygodną edycję, oraz ponowne załadowanie do radia. Plik ten zawiera nie tylko wszystkie kanały radiowe z pamięci, ale także wszystkie ustawienia z Menu. Oczywiście potrzebny jest kabel do programowania.

SP5GNI

Skomentuj

Twój adres e-mail nie zostanie opublikowany. Wymagane pola są oznaczone *